Exit through the Gift shop!

Wellicht kun je hier je heil vinden. Vaarwel!!

Beschouwen is niet betogen. Beschouwen betekent namelijk in de eerste plaats: zo onbevooroordeeld mogelijk schrijven. In een beschouwing hoef je geen commentaar te leveren of een oordeel te vellen; hoef je niet een ander te overtuigen – jezelf ook niet trouwens. Probeer als filosoof te schrijven hoe het is, niet hoe het zou moeten zijn – zo zou het moeten. 

Filosofisch beschouwend voeg je ook niet zozeer nieuwe feiten aan je kennis toe, maar word je opmerkzaam bij wat je, veelal onbewust, al weet. Je staat stil bij observaties en ervaringen die je al hebt opgedaan, telkens met het oog op datgene wat jou maakt tot, tja… wat of wie eigenlijk? 

Beschouwelijk schrijven is echter ook niet: subjectief, of willekeurig. Als je beschouwt ben je aandachtig bij de woorden waarin het subject (het onderwerp) van de tekst wordt geïnterpreteerd. Hoe het subject verschijnt staat daarbij niet los van deze topografische woorden. Dit maakt het mogelijk deze woorden op te zoeken bij de relevante filosofen, om te bezien of ze je (nog) iets te zeggen hebben.[t] 

Vraag

Hoe is bovenstaande tekst geschreven, eerder betogend of beschouwend? Beantwoord de vraag op beschouwelijke wijze. 


Diverse filosofen hebben essays geschreven, maar de aard van hun pogingen loopt nogal uiteen. Uit de titel van zijn Essay concerning toleration uit 1667 is al op te maken dat Locke een standpunt inneemt ten aanzien van de indertijd prangende kwestie van de tolerantie. Zijn essay probeert de lezer dan ook voornamelijk te overtuigen, is eerder betogend dan beschouwend. Rousseaus Essai sur l’origine des langues uit 1781 is van heel andere snit. De titel herbergt al het probleem hoe je in taal de oorsprong van taal ter sprake kunt brengen, primair een methodisch probleem. 

Vaak wordt een filosofisch essay als zelfreflectie gezien, een terugbuiging van het denken op zichzelf. Maar als je de titels van de essays van Locke en Rousseau zo naast elkaar zet als hierboven, vindt er een heel andere reflectie plaats. Op deze wijze laat je de woorden essay en essai in elkaar spiegelen, zodanig dat de daarin ontstane betekenisverschuivingen te bemerken worden, en daarmee ook het al dan niet aansprekende ervan.[t] 

Keer terug naar de abstracte begrippen die spelen rondom je uitgangservaring en zoek tenminste twee (liefst contrasterende) filosofen die deze woorden gebruiken. Zet de relevante tekstpassages bij elkaar en laat deze woorden in elkaar spiegelen. Vertaal, let op de betekenisverschuivingen, merk op wat aanspreekt en wat niet en – vor allem – lees sympathiek